Theo Điều 17 của Luật FIBA 2024, người ném biên không được làm bóng đi vào rổ trực tiếp. Nếu bóng chưa chạm một cầu thủ nào mà đi thẳng vào rổ, trọng tài không công nhận điểm; đây là vi phạm thủ tục ném biên.
Điểm chính
- Người ném biên không thể trực tiếp ghi bàn từ quả ném biên.
- Bóng cần chạm một cầu thủ trên sân trước khi có thể tạo bàn thắng hợp lệ.
- Vi phạm được xử lý bằng quyền ném biên cho đối phương tại vị trí ban đầu.
Điều kiện để một bàn thắng được tính
Luật FIBA xác định bàn thắng khi bóng sống đi vào rổ từ phía trên. Trong một quả ném biên, bóng vẫn phải được đưa vào sân và chạm một cầu thủ trước khi cú ném có thể tạo điểm. Điều 17.3.1 cấm người ném biên làm bóng vào rổ trực tiếp. [1]
Vì vậy, nếu bóng được ném từ ngoài biên bay thẳng vào rổ mà không chạm cầu thủ nào, trọng tài không tính hai hoặc ba điểm. Quy tắc áp dụng dù đường bóng đẹp hay người ném có chủ ý ghi điểm; việc bóng lọt qua rổ không tự biến quả ném biên thành cú ném rổ.
Phân biệt bóng chạm cầu thủ trước khi vào rổ
Nếu bóng chạm một cầu thủ trong sân rồi mới đi vào rổ, pha bóng cần được đánh giá theo quy tắc ghi bàn thông thường, gồm vị trí và hành động của người chạm. Khi ấy câu hỏi không còn là “ném biên trực tiếp vào rổ” mà là bóng có được chạm hợp lệ hay không, và bàn thắng được tính giá trị nào. [1]
Cần theo dõi chuỗi chạm bóng, nhất là khi cầu thủ phòng thủ chạm nhẹ hoặc bóng chạm bảng rồi rơi vào rổ. Người theo dõi Lựa chọn xem livestream bóng rổ mới nhất trực tuyến có thể quan sát pha quay chậm để phân biệt bóng đi thẳng từ tay người ném với bóng đã chạm người trên sân.
Cách khởi động lại sau vi phạm
Điều 17.4 quy định sau vi phạm ném biên, bóng được trao cho đối phương ném biên từ vị trí ném biên ban đầu. Trọng tài không cho đội vừa ném biên nhận điểm rồi mới sửa; quyết định là không có bàn thắng và quyền đưa bóng vào cuộc chuyển sang đối thủ. [1]
Đây là vi phạm chứ không phải lỗi cá nhân. Khi giải thích tình huống, trọng tài xác định bóng chưa chạm cầu thủ nào trên sân trước khi vào rổ, sau đó chỉ vị trí ném biên mới. Cách trình bày này giúp khán giả hiểu vì sao rổ rung nhưng bảng điểm không thay đổi.
Nguồn tham khảo
Câu hỏi thường gặp
Bóng ném biên bay thẳng vào rổ có tính điểm không?
Không. Người ném biên không thể ghi bàn trực tiếp theo Điều 17.3.1.
Nếu bóng chạm cầu thủ rồi mới vào rổ thì sao?
Khi đó trọng tài đánh giá theo quy tắc bàn thắng thông thường.
Đội nào được ném biên sau vi phạm?
Đối phương ném biên tại vị trí ném biên ban đầu.